De Europese Unie voert nieuwe regels in voor honden en katten. Deze regels gaan over dierenwelzijn, identificatie, registratie, herkomst, online verkoop en import. Het doel is om honden en katten beter te beschermen en illegale handel binnen Europa beter tegen te gaan.
Vooral bij verkoop en overdracht gaat er veel veranderen. Honden en katten moeten beter traceerbaar worden. Dat betekent dat een hond of kat niet alleen gechipt moet zijn, maar ook geregistreerd moet staan in een nationale databank.
Een chip alleen is dus niet genoeg. Een chipnummer krijgt pas waarde wanneer het correct gekoppeld is aan een registratie.
“Traceability requirements are needed to enable the origin of the dogs and cats to be established.”
Bron: EU verordening
Waarom komen er nieuwe EU regels voor honden en katten?
Binnen Europa worden veel honden en katten verkocht, geïmporteerd en aangeboden via websites, platforms en social media. Veel aanbieders doen dit netjes en verantwoord. Toch ziet de Europese Unie ook duidelijke problemen.
Denk aan illegale handel, onduidelijke herkomst, slechte fokomstandigheden, misleidende advertenties en dieren die via verschillende landen of tussenpersonen worden doorverkocht. Voor kopers is het dan vaak lastig om te controleren waar een hond of kat echt vandaan komt.
De Europese Commissie deed in 2023 een voorstel voor nieuwe regels. In 2026 zijn deze regels goedgekeurd door het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie. De officiële wetgeving gaat over het welzijn van honden en katten én over hun traceerbaarheid.
Die twee onderwerpen hangen sterk samen. Als de herkomst van een dier niet goed te controleren is, wordt het ook moeilijker om misstanden in fokkerij, handel of import aan te pakken.
Wat wordt verplicht in 2030?
De nieuwe EU regels worden stap voor stap ingevoerd. Niet alle onderdelen gaan op hetzelfde moment gelden. In de officiële tekst staat onder andere dat artikel 8 lid 2 vanaf 1 juli 2030 geldt. Ook staat in de tekst dat belangrijke onderdelen rond verkoop, registratie en databanken 4 jaar na inwerkingtreding van toepassing worden.
De belangrijkste verandering is duidelijk:
Honden en katten moeten worden geïdentificeerd én geregistreerd.
Identificatie betekent dat het dier een microchip krijgt. Registratie betekent dat het chipnummer wordt vastgelegd in een nationale databank. Daarbij worden gegevens gekoppeld aan het dier, zodat de herkomst en registratie controleerbaar worden.
“It is therefore crucial to ensure the traceability of dogs and cats by a system that identifies and registers dogs and cats.”
Bron: EU verordening
Chippen én registreren
De EU tekst maakt duidelijk onderscheid tussen chippen en registreren. Het gaat dus niet alleen om het plaatsen van een chip.
Artikel 20 van de verordening heet: “Identification and registration of dogs and cats”. Daarin staat dat honden en katten individueel geïdentificeerd moeten worden met een injecteerbare transponder met een leesbare microchip. Daarna moeten zij worden geregistreerd in een nationale databank.
In de tekst staat ook dat honden en katten binnen twee werkdagen na identificatie moeten worden geregistreerd door een dierenarts in een nationale databank. Lidstaten kunnen onder voorwaarden ook andere personen toestaan om dit te doen.
Dat is belangrijk. Een chip zonder registratie is vooral een nummer. Pas door registratie wordt duidelijk bij welk dier dat nummer hoort.
Geldt dit voor honden én katten?
Ja. De nieuwe Europese regels gaan over honden én katten.
In Nederland zijn veel mensen al bekend met regels rond chipregistratie bij honden. Voor katten is dat minder vanzelfsprekend. De nieuwe EU regels brengen honden en katten dichter bij elkaar als het gaat om identificatie, registratie en traceerbaarheid.
Dat betekent dat ook katten een grotere rol krijgen binnen registratie en controle. Zeker bij verkoop, overdracht en import wordt het belangrijk dat ook katten niet zonder duidelijke registratie van eigenaar wisselen.
De EU noemt expliciet dat alle personen die een hond of kat bezitten, waaronder operators, huisdiereigenaren en andere natuurlijke of rechtspersonen, hun honden en katten moeten identificeren en registreren in interoperabele nationale databanken.
Wat betekent dit bij verkoop?
Bij verkoop of overdracht moet duidelijk zijn om welk dier het gaat. De koper moet kunnen controleren dat het dier correct geïdentificeerd en geregistreerd is.
De nieuwe regels zijn bedoeld om te voorkomen dat honden en katten zonder duidelijke herkomst worden verkocht. De aanbieder moet informatie kunnen geven over het dier en bewijs kunnen leveren van identificatie en registratie.
Daarbij gaat het onder andere om gegevens zoals diersoort, geslacht, geboortedatum, geboorteland en, wanneer relevant, het ras. Ook wijzigingen van eigendom of verantwoordelijkheid moeten worden geregistreerd.
Voor fokkers, handelaren, opvanglocaties en andere aanbieders betekent dit dat registratie geen stap achteraf mag zijn. De registratie moet op orde zijn voordat het dier wordt verkocht of overgedragen.
Wat betekent dit voor online advertenties?
De EU regels kijken nadrukkelijk naar online aanbod. Dat is logisch, omdat veel honden en katten tegenwoordig via websites, verkoopplatforms en social media worden aangeboden.
De officiële tekst noemt dat de meeste honden en katten die worden verkocht of gedoneerd via online advertenties worden aangeboden. Daarom moet er een online verificatiesysteem komen waarmee kopers kunnen controleren of de identificatie, registratie en eigendomsinformatie authentiek zijn.
Bij online advertenties moet straks een verificatietoken worden gebruikt. Dat token moet zichtbaar zijn in de advertentie. Zo kan een geïnteresseerde koper vooraf controleren of de registratie klopt.
“This measure aims to better combat fraud by improving the traceability to their origin of dogs and cats placed on the Union market.”
Bron: EU verordening
Voor online platforms betekent dit dat zij hun omgeving zo moeten inrichten dat aanbieders deze informatie kunnen tonen. Voor kopers betekent het dat zij meer mogelijkheden krijgen om een advertentie te controleren voordat zij een hond of kat kopen.
Waarom is registratie zo belangrijk?
Een chip helpt om een dier te herkennen. Maar zonder registratie is niet duidelijk wie bij het dier hoort of waar het dier vandaan komt.
Een correcte registratie maakt het mogelijk om gegevens aan een chipnummer te koppelen. Dat is belangrijk bij vermissing, overdracht, import en controle op herkomst.
Wanneer een hond of kat vermist raakt, kan een chip alleen helpen als de registratie actueel is. Als het telefoonnummer, adres of de eigenaar niet klopt, wordt hereniging veel moeilijker.
Ook bij verkoop is registratie belangrijk. Een koper moet kunnen controleren of het dier echt hoort bij de gegevens die worden opgegeven. Dat verkleint de kans op misleiding en maakt illegale handel moeilijker.
Wat betekent dit voor fokkers en verkopers?
Voor fokkers en verkopers wordt het belangrijker om registratie vooraf goed te regelen. Een pup of kitten moet niet pas na verkoop worden geregistreerd.
Voor honden en katten die in een inrichting worden geboren, noemt de EU tekst identificatie binnen drie maanden na geboorte en in ieder geval vóór het dier op de markt wordt geplaatst. Voor dieren die binnenkomen bij verkoopinrichtingen, asielen of opvanglocaties noemt de tekst identificatie binnen 30 dagen na aankomst en altijd vóór het op de markt plaatsen.
Dat betekent dat administratie, chippen en registratie onderdeel worden van hetzelfde proces. Wie een hond of kat aanbiedt, moet kunnen aantonen dat de registratie klopt.
Voor aanbieders vraagt dit om zorgvuldigheid. Voor kopers geeft dit meer zekerheid.
Is de chipregistratie wel goed gegaan?
Voor nieuwe eigenaren wordt controleren belangrijker. Wie een hond of kat koopt of overneemt, moet niet alleen kijken naar de advertentie, de prijs of het verhaal van de aanbieder.
Controleer altijd het chipnummer. Vraag naar bewijs van registratie. Let op of de gegevens logisch zijn. En wees extra alert bij jonge dieren, importdieren en online advertenties.
Met ChipCheck.nl kan snel worden gecontroleerd of het chipnummer van een huisdier goed geregistreerd is. Dat is vooral belangrijk bij honden, omdat een chip alleen waarde heeft als de registratie ook correct is verwerkt.
De controle kan door iedereen worden gedaan. Niet alleen door dierenartsen, fokkers en organisaties, maar juist ook door nieuwe eigenaren die extra zekerheid willen bij de koop, verkoop of overdracht van een huisdier.
ChipCheck werkt voor registraties die via alle portalen zijn gedaan, dus niet alleen voor registraties via PetBase. Zo krijg je snel meer inzicht en kun je twijfel, fouten of onduidelijkheden op tijd signaleren.
Controleer de chipregistratie via www.chipcheck.nl.
Waarom helpt dit tegen illegale handel?
Illegale handel wordt makkelijker wanneer dieren niet goed te traceren zijn. Als een hond of kat niet correct geregistreerd is, wordt het lastig om te achterhalen waar het dier vandaan komt, wie verantwoordelijk was en via welke route het dier is verkocht.
De EU noemt in de verordening dat illegale handel en frauduleuze praktijken makkelijker worden door het ontbreken van traceerbaarheid, onvolledige identificatie en gebrek aan registratie-eisen.
Daarom is registratie zo belangrijk. Het maakt de keten zichtbaarder. Daardoor wordt het moeilijker om dieren met onduidelijke herkomst aan te bieden.
Conclusie
In 2030 worden chip en registratie voor honden en katten binnen de EU nog belangrijker. De nieuwe regels maken duidelijk dat identificatie en registratie samen horen.
Het gaat dus niet alleen om chippen. Het gaat ook om registreren.
Voor verkoop, overdracht, import en online advertenties wordt traceerbaarheid steeds belangrijker. Daarmee wil de EU honden en katten beter beschermen, kopers meer zekerheid geven en illegale handel moeilijker maken.
Een chip is het begin. De registratie maakt het compleet.
Bron: EU verordening honden en katten, welzijn en traceerbaarheid
